Powszechnym zjawiskiem we współczesnym świecie jest emigracja. Wielu ludzi zmienia miejsce zamieszkania, opuszczając ojczysty kraj i osiedlając się w innym, często bardzo odległym miejscu.
Przyczyny migracji
Przyczyny emigracji podzielić można na kilka kategorii. Oto główne z nich:
- Ekonomiczne
Ten powód jest najpowszechniejszy. Ludność przemieszcza się w poszukiwaniu lepszej pracy i wyższych zarobków. Daje to poprawę standardu życia, zwłaszcza jeśli w kraju pochodzenia brakuje perspektyw na rozwój zawodowy albo występuje wysokie bezrobocie.
- Polityczne
Gdy w państwie jest niestabilna sytuacja, panują konflikty zbrojne lub wybuchła wojna. Dzieje się tak również w przypadku prześladowań na tle religijnym bądź politycznym oraz w sytuacji ograniczenia swobód obywatelskich.
- Społeczne i rodzinne
Na przykład łączenie rodzin w sytuacji, gdy jedno z małżonków pracuje za granicą i rodzina już dłużej nie chce znosić rozłąki. Wśród przyczyn środowiskowych mogą być też chęci znalezienia lepszego wykształcenia, a także chęć zmiany otoczenia społecznego i stylu życia.
- Środowiskowe
Są to przyczyny wynikające głównie ze zmiany klimatu jak: klęski żywiołowe, trzęsienia ziemi i susze, a także skażenie środowiska uniemożliwiające dalsze życie na dotychczasowym terenie.
- Religijne
Pragnienie życia w kraju, gdzie dominuje określona religia.
Wpływ emigracji i migracji na zdrowie psychiczne
W kontekście psychologicznym migracja to proces związany z głęboką zmianą życiową. Powoduje silny stres i cały wachlarz emocji – od radości i euforii, po smutek, lęk i niepokój. Osoby zmieniające kraj zamieszkania stają przed wyzwaniem odnalezienia się w nowym miejscu, co często prowadzi do szoku kulturowego. Skutkować to może wieloma problemami ze zdrowiem psychicznym.
Mówi się współcześnie o tak zwanej chorobie czy też syndromie imigranta. Jest to zespół objawów, na który składają się silny, przewlekły stres związany ze zmianą warunków i rozłąką z bliskimi oraz poczucie „bycia między dwoma światami”. Dzieje się tak, kiedy człowiek sercem zostaje w kraju ojczystym, a ciałem jest w nowym środowisku.
Tu z pomocą przychodzi psychoterapia, która mocno rozwinęła się w zakresie terapii osób dotkniętych migracją. Pomaga ona na nowo zbudować tożsamość w obszarze społecznym i zawodowym, a także uczy radzić sobie w życiu codziennym.
Migracja a relacje rodzinne
Jeśli wyjazd z kraju dotyczy tylko jednego z członków rodziny, dochodzi do tzw. rozłąki przestrzennej. Taka sytuacja wymusza przeorganizowanie ról. Rodzic, który zostaje w kraju, musi przejąć obowiązki swoje i partnera. Często prowadzi to do stresu i przemęczenia. Dzieci emigrującego rodzica nierzadko biorą na siebie odpowiedzialność za młodsze rodzeństwo.
Taka migracja wpływa w istotny sposób na jakość relacji rodzinnych i może, ale nie musi być źródłem kryzysu. Trwałość tej relacji zależy bowiem od tego, jak rodzina była zintegrowana i zżyta ze sobą przed wyjazdem. Jeśli więzi rodzinne przed rozłąką były wystarczająco silne, to migracja może je utrzymać, a nawet ścieśnić. Oczywiście, warunkiem koniecznym jest tu stały kontakt z rodziną.